Celownik optyczny Nikon 4-16x50 Tactical


Czasem można przeczytać przy opisie celownika w reklamie że jest to model taktyczny. Czy tak jest w istocie? Prawda najcześciej bywa inna, a celownik z dopiskiem "taktyczny" to zwykły myśliwski, ale tylko zewnętrznie przypominający prawdziwy taktyczny. Może mieć czarne, matowe wykończenie; siatkę Mil-Dot, pokrętła jak wieżyczki "target", ale na tym właściwie kończą się podobieństwa. Standardy taktyczne oznaczają mechanikę na bardzo wysokim poziomie, pełną powtarzalność, odporność na wstrząsy, niskie i wysokie temperatury, prawdziwą wodoszczelność i wysoką rozdzielczość optyki dla dokładnej identyfikacji celu. Gdy pojawia się zagrożenie życia ludzkiego każdy błąd sprzętu ma poważne konsekwencje. Zachowanie takich standardów wymaga wysokiego reżimu technologicznego, a w konsekwencji nie da się tu zrobić kosztowych kompromisów. Przekłada się to na cenę i można dopiero mówić o standardach taktycznych przy celownikach o cenie od 800 USD w górę. Nie jest ich zbyt wiele, najbardziej znane celowniki tego typu produkują firmy: Schmidt und Bender (seria PM-II), Hensoldt (należący do koncernu Zeiss), IOR Valdada (seria tactical), US Optics, Unertl, Nightforce (seria NXS), Leupold (seria Mark 4) i kilka innych z jednym lub dwoma modelami do tych zastosowań. Ciekawe podejście zaprezentowała firma Nikon, znana przede wszystkim z wysokiej jakości optyki w wielu branżach (fotograficznej, optyki przemysłowej, obserwacyjnej). Sukces tej firmy bierze się z doskonałego szkła o wyjątkowo niskiej dyspersji i technologii wielokrotnego powlekania wszystkich soczewek w przyrzadąch optycznych. Skutkuje to doskonale czystym obrazem w ściśle światowej czołówce, to jakość którą przwyższają tylko szkła używane przez Zeissa, S&B czy USO ale z ceną conajmniej dwukrotnie wyższą. Nikon podjął się zaprojektowania i wykonania celownika o standardach taktycznych. Zaczęto od nawiązania współpracy z najlepszymi strzelcami wyborowymi i opracowywania założeń jakie ma spełniać. Kilka lat dokładnych testów i współpracy ze strzelcami zaowocowało powstaniem dwóch rodzajów celowników dając 5 modeli. (2.5-10x44 z siatką Nikoplex, 2.5-10x44 Mil-Dot 2gen, 2.5-10x44 podświetlany Mil-Dot 2gen, 4-16x50 Nikoplex i 4-16x50 Mil-Dot 2gen). Przyjrzyjmy się bliżej ostatniemu z wymienionych.


Wiatrówki to nasze hobby, celownik optyczny Nikon 4-16x50 Tactical - opis




Konstrukcja - potężna, gruba, jednoczęściowa, 30 mm tuba, nie udało jej się wgnieść żadnym z zastosowanych montaży i wykazuje brak wpływu temperatury na punkt trafienia, czego nie można powiedzieć o większości innych celowników z Leupoldami włącznie. Celownik nie jest lekki - prawie 0.7 kg, większość w tym zakresie powiększeń jest dużo lżejsza i krótsza. Utrzymanie standardów militarnych musiało pociągać jakieś konsekwencje. Są jednak w tej klasie celowniki, które ważą więcej - przykładowo Nightforce z serii NXS to zwykle 0.9 kg.
Pokrętła regulacji powiększenia, obiektywu czy krzyża działają dosyć ciężko - jest to zabezpiecznie przed przypadkową zmianą nastawy w warunkach bojowych. To prawdziwie mocna konstrukcja i mechanicznie działa wyjątkowo dokładnie o czym będzie szerzej w dalszej części opisu. Producent daje dożywotnią gwarancję niezależnie od właściciela, bez dowodu zakupu i co jest dosyć niespotykane respektują ją nawet gdy uszkodzenia są mechaniczne i to ewidentnie z winy uzytkownika. Celownik był testowany na odrzut w obydwóch kierunkach do 500G, sprawdzony pod kątem karabinów w kalibrze pół cala (.50 BMG - 12.7 mm).

Optyka - użycie doskonale wypolerowanego szkła o wyjątkowo niskiej dyspersji, wielowarstwowych powłok na wszystkich soczewkach i brak ograniczeń w długości celownika zaowocowało prawdziwie perfekcyjnym obrazem. Doskonała rozdzielczość optyczna na poziomie celowników Nightforce NXS, nieznacznie gorsza od Zeissa, US Optics czy Schmidt und Bendera. Obraz jest wyraźnie jaśniejszy, bardziej klarowny i kontrastowy od Leupolda LRT 6.5-20x50 ustawionego na powiększenie 16x. Doskonałe odwzorowanie kolorów, kontrast i brak praktycznie wad optycznych. Dopiero przy schodzeniu oka z osi optycznej nieznacznie zauważalna aberracja chromatyczna i to w specyficznych warunkach ostrych krawędzi na tle szarego nieba. Brak aberracji sferycznej, obraz jest ostry od brzegu do brzegu. Na 100 m widać doskonale przestrzeliny kalibru 4.5 mm. Obiektyw jest regulowany bocznym pokrętłem bez naniesionej skali liczbowej ze względu na dużą głębię ostrości tego celownika. Zakres jest w praktyce od 35 m (producent deklaruje 45 m) do około 200 m i nieskończoność. Jest to wyjątkowo wygodne przy strzelaniu na duży dystans, po prostu powyżej 200m na nastawie powiększenia 16x mamy ostry obraz na kilka kilometrów. Po zmniejszeniu powiększenia do około 5x można strzelać nawet na 10 m. Można wygodnie korzystać z zakrywek Butler Creek flip-open. Taki zakres powiększenia i regulacji obiektywu jest użyteczny przede wszystkim dla strzelca wyborowego ale również dla myśliwego, który lubi dalsze dystanse czy do wiatrówkowych ekstremów od 50 do 100 m.

Krzyż - Mil-Dot 2 generacji w 2 planie optycznym. Oznacza to że ma dodatkowo między kropkami odmierzającymi miliradiany małe kreski dzielące je na połówki i siatka pozostaje niezmienna niezaleznie od odległości. Pomiaru można dokonywać na 12x przybliżeniu (podobnie jak w słynnym modelu Zeiss Diavari V 6-24x56T* MilDot) lub na 6x i wskazania są dwa razy większe. Zwolennicy siatki w 2 planie optycznym przekonują, że takie rozwiązanie umożliwia precyzyjne strzelanie bez przesłaniania krzyżem bo ze wzrostem powiększenia nie pogrubia siatki, która ma bardzo cienkie linie na środku i grube na zewnątrz. Mil-Dot 2 generacji umożliwia także dokładniejsze odmierzanie niż do połówek miliradiana za pomocą ustandaryzowanych wszystkich elementów siatki (nawet do 1/10 miliradiana).
Określanie odległości udaje się z dokładnością do kilkudziesięciu metrów nawet do 8 km. W chwili obecnej dokładniejsze siatki znajdziemy już tylko zrobione przez Chorus Vision czy US Optics.


Wiatrówki to nasze hobby, celownik optyczny Nikon 4-16x50 Tactical - opis


Regulacja krzyża ? odbywa się za pomocą dosyć dużych, wygodnych pokręteł, wyskalowanych na 1/4 M.O.A. i jeden obrót odmierza 10 M.O.A. Kręcą się pewnie, z wyraźnymi klikami. Jest podziałka także do ilości obrotów, więc nanoszenie poprawek nie wymaga liczenia klików. Rozregulowanie i powrót do poprzednich ustawień zapewnia idealne trafienie w ten sam punkt. Mechanika jest tu absolutnie pewna i nie ma mowy o jakichś odchyleniach. "Box drill" przechodzi doskonale. Producent deklaruje zakres regulacji 50 M.O.A., zaś w testowanym egzemplarzu i innych sprawdzanych przez strzelców wyborowych faktyczny zakres to 70 M.O.A. Pozwala on na strzelanie ze sztucera przykładowo amunicją 168 grain .308 winchester nawet do 1 km. Na wiatrówce 17J wystarcza ze sporym zapasem do strzelania na 100 m ze zwykłym montażem (bez skosu czy regulacji). Zerowanie pokręteł odbywa się po odkręceniu 4 śrub imbusowych (klucz jest w komplecie).

Podsumowaując to wyjątkowo precyzyjny, mocny i optycznie wysokiej klasy celownik, ze średnim zakresem powiększenia, odporny na wstrząsy, z precyzyjną regulacją i przystosowany do standardów taktycznych. Jest przeznaczony dla strzelców o maksymalnych wymaganiach ale cenowo nie sięga topowych marek mimo że różnica jest już trudno uchwytna. Przeznaczony jest dla strzeców wyborowych wojskowych czy policyjnych a także dla myśliwych preferujących dalekie strzelanie. Doskonale sprawdzi się też na mocnej wiatrówce przy strzelaniu na 50, 100 i więcej metrów. Do kompletu jest dołączona 10 cm osłona przeciwsłoneczna (do strzelania przy silnym świetle od przodu), ściereczka, instrukcja do mil-dota, klucz imbusowy do pokręteł, instrukcja obsługi i co bardzo niespotykane dobrane zakrywki Flip-open Butler Creeka zamiast słabych zakrywek na gumkach. Cena w USA w okolicy 800-1000$. To jeden z najwyższych modeli celowników Nikona.
Jego wadą może być mniejszy niż u konkurencyjnych modeli zakres regulacji krzyża, ale i tak jest duży w porównaniu do 12 M.O.A. celownika 4-16x50 w serii Precision Hunter Schmidt und Bendera gdzie bez skośnej szyny nie ma strzelania. Innym drobnym mankamentem jest delikatne zawężanie obrazu na 4x powiększeniu przy skrajnych położeniach pokręteł. W praktyce w tym celowniku nie używa się ani skrajnych położeń ani tego powiększenia zbyt często. Na 6x już nie jest to zauważalne.

Tak wygląda na karabinku:


Wiatrówki to nasze hobby, celownik optyczny Nikon 4-16x50 Tactical - opis


Dane celownika:

powiększenie 4x - 16x
średnica obiektywu 50 mm
pole widzenia 7.99 m -
2.01 m
@
100 m
odstęp od oka (4x - 16x)
8.6 cm
źrenica wyjściowa 12.5 mm -
3.1 mm
regulacja 1/4 MOA
zakres regulacji w pionie
70 MOA
zakres regulacji w poziomie 70 MOA
długość 38 cm
waga 690 g
średnica tubusa
30 mm
regulacja obiektywu
35 m -
nieskończoność
siatka
Mil-Dot 2gen


Autor: Jarosław "Yaro" Matuszewski
Zdjęcia: autor